slider-1
slider-2
slider-3
slider-4
slider-5
slider-6
slider-7
slider-8
slider-9
slider-10
previous arrow
next arrow
Shadow

Η ΜΑΧΗ ΣΤΟΝ ΣΠΕΡΧΕΙΟ ΠΟΤΑΜΟ

Το 976 μ.Χ. αυτοκράτορας του Βυζαντίου γίνεται ο Βασίλειος ο Β΄, ένας άντρας με έντονα δυναμικό χαρακτήρα. Σκοπός του ήταν η ενδυνάμωση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και η εξουδετέρωση των εξωτερικών κινδύνων. Την ίδια χρονιά τσάρος των Βουλγάρων έγινε ο Σαμουήλ. Όνειρό του ήταν η ανασύσταση του βουλγαρικού κράτους και η επέκτασή του προς τη Θεσσαλονίκη και την κεντρική και νότια Ελλάδα. Έτσι, ανάμεσα στους δύο άντρες και, συνεπώς, και στις δύο αυτοκρατορίες, ξέσπασε ένας σκληρός και ανελέητος βυζαντινοβουλγαρικός πόλεμος. Τελικά νικητής αναδείχθηκε ο Βασίλειος ο Β΄ και μάλιστα από τη σκληρή στάση του απέναντι στους Βουλγάρους ονομάστηκε και «Βουλγαροκτόνος».

Πηγή εικόνας: Wikipedia

Μία από τις σημαντικές πτυχές της σύγκρουσης των δύο αυτοκρατοριών ξεδιπλώνεται στη μάχη στον Σπερχειό ποταμό το 997 π.Χ. Το 995 π.Χ. ο αυτοκράτορας του Βυζαντίου, Βασίλειος, διακόπτει τις επιχειρήσεις του κατά των Βουλγάρων, καθώς αναγκάζεται να αναχωρήσει για τη Συρία, για να αντιμετωπίσει προβλήματα ασφάλειας των ανατολικών συνόρων της αυτοκρατορίας. Αυτό το γεγονός εκμεταλλεύτηκε ο Σαμουήλ, ο οποίος αρχικά στρέφεται εναντίον της Θεσσαλονίκης, αλλά αποτυγχάνει. Έτσι, αποφασίζει να κατευθυνθεί νοτιότερα.

Εναντίον του Σαμουήλ εστάλη από τον Βασίλειο ο Στρατηγός Μάγιστρος Νικηφόρος Ουρανός, ο οποίος διασχίζοντας την πεδιάδα των Φαρσάλων στρατοπέδευσε στην όχθη του Σπερχειού ποταμού. Στην αντίπερα όχθη βρισκόταν ο Σαμουήλ με τον στρατό του. Οι Βούλγαροι είχαν μαζί τους τεράστιο όγκο λαφύρων και αιχμαλώτους. Ο Σαμουήλ θεώρησε ότι ο Σπερχειός ποταμός ήταν ένα ανυπέρβλητο εμπόδιο για τους Βυζαντινούς, καθώς ήταν τότε πλημμυρισμένος. Έτσι, χαλάρωσε τα μέτρα φρουρήσεως του στρατοπέδου του.

Ο Νικηφόρος Ουρανός επιτέθηκε αιφνιδιαστικά και οι Βούλγαροι υπέστησαν βαριές απώλειες. Όλοι οι Βυζαντινοί αιχμάλωτοι απελευθερώθηκαν και ο βυζαντινός στρατός κέρδισε όλα τα λάφυρα των Βουλγάρων. Το 1018, μετά τη λήξη του πολέμου και την οριστική ήττα των Βουλγάρων, επισκέφτηκε τη Λαμία και ο ίδιος ο αυτοκράτορας Βασίλειος Β’ κατευθυνόμενος προς την Αθήνα.

(Πανταζής, 2003)

 

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΜΑΧΗΣ ΣΤΟΝ ΣΠΕΡΧΕΙΟ ΑΠΟ ΤΟΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΙΩΑΝΝΗ ΣΚΥΛΙΤΖΗ

[Bas2+Const8.23]   Τοῦ δὲ Σαμουὴλ ἐκστρατεύσαντος κατὰ Θεσσαλονίκης καὶ τὸ μὲν ἄλλο πλῆθος εἰς λόχους καὶ ἐνέδρας διαμερίσαντος, ὀλίγους δέ τινας εἰς ἐκδρομὴν ἄχρι Θεσσαλονίκης αὐτῆς πεπομφότος, ἐπιγνοὺς τὴν
ἔφοδον ὁ δοὺξ Γρηγόριος τὸν μὲν οἰκεῖον υἱὸν Ἀσώτιον ἔπεμψεν ἰδεῖν καὶ
κατασκοπῆσαι τὸ πλῆθος καὶ αὐτῷ γνῶσιν δοῦναι, αὐτὸς δὲ ὄπισθεν
εἵπετο. ὁ δὲ ἐξελθὼν καὶ τοῖς προδρόμοις συμπλακεὶς καὶ τρεψάμενος
ἔλαθεν εἰς μέσους τοὺς λόχους περιληφθείς. τοῦτο ὡς ὁ Γρηγόριος ἔμαθεν, ἐβοήθει διὰ ταχέων τὸν παῖδα τῆς αἰχμαλωσίας γλιχόμενος ἐκλυτρώσασθαι. ἀλλὰ καὶ αὐτὸς κυκλωθεὶς ὑπὸ τῶν Βουλγάρων καὶ γενναίως καὶ ἡρωϊκῶς ἀγωνισάμενος ἔπεσεν. ἀγγελθείσης δὲ τῷ βασιλεῖ τῆς τοῦ δουκὸς ἀναιρέσεως πέμπεται πάσης δύσεως ἄρχων ὁ μάγιστρος Νικηφόρος ὁ Οὐρανός. ἔφθασε γὰρ καὶ οὗτος τὴν ἐκ Βαβυλῶνος φυγὴν ὠνησάμενος καὶ τὴν βασιλίδα καταλαβών. ὅστις ἐν Θεσσαλονίκῃ γενόμενος, ἐπεὶ ἔγνω τὸν Σαμουὴλ τῇ τοῦ δουκὸς Γρηγορίου τοῦ Ταρωνίτου σφαγῇ καὶ τῇ ἁλώσει τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ ἐπαιρόμενον, καὶ διὰ τοῦτο τά τε Θετταλικὰ διαβάντα Τέμπη καὶ τὸν Πηνειὸν περαιωσάμενον ποταμόν, Θετταλίαν τε καὶ Βοιωτίαν καὶ Ἀττικὴν εἰσβαλόντα τε καὶ ἐν Πελοποννήσῳ διὰ τοῦ ἐν Κορίνθῳ ἰσθμοῦ, καὶ πάντα ταῦτα δῃοῦντα καὶ ληϊζόμενον, ἄρας καὶ αὐτὸς μετὰ τῶν περὶ αὐτὸν στρατευμάτων καὶ τὰς ὑπωρείας διελθὼν τοῦ Ὀλύμπου καὶ ἐν Λαρίσσῃ γενόμενος, κἀκεῖσε λιπὼν τὴν ἀποσκευὴν καὶ εὔζωνον λαβὼν τὸν στρατὸν τὴν Θετταλίαν ὁδοιπορίᾳ συντόνῳ διελθὼν καὶ τὸ τῆς Φαρσαλίας πεδίον καὶ τὸν Ἀπιδανὸν διαβὰς ποταμόν, κατὰ τὸ χεῖλος τοῦ Σπερχειοῦ πήγνυσι τὴν στρατοπεδείαν, εἰς τὴν περαίαν καὶ αὐτοῦ τοῦ Σαμουὴλ αὐλιζομένου. ὄμβρων γὰρ ἀπλέτων ὑσθέντων ἐξ οὐρανοῦ καὶ τοῦ ποταμοῦ πλημμυροῦντος καὶ πελαγίζοντος, ἀπέγνωστο τὸ νῦν ἔχον ἡ συμπλοκή. ἀλλ’ ὁ μάγιστρος ἄνω καὶ κάτω τὸν ποταμὸν περισκοπήσας καί τινα τόπον εὑρών, δι’ οὗ ᾠήθη δυνατὸν ἔσεσθαι τούτῳ περαιωθῆναι, ἀγείρας νυκτὸς τὸν στρατὸν περαιοῦται τὸν ποταμὸν καὶ τοῖς περὶ τὸν Σαμουὴλ ἀμερίμνως καθεύδουσιν ἐπιτίθεται. καὶ σφάζονται μὲν ἀριθμοῦ κρείττους, μηδενὸς πρὸς ἀλκὴν ἀπιδεῖν τολμήσαντος, ἐπλήγη δὲ καὶ αὐτὸς ὁ Σαμουὴλ καὶ ὁ τούτου υἱὸς Ῥωμανὸς βαθείαις πληγαῖς. καὶ κἂν ἑάλωσαν, εἰ μὴ τοῖς νεκροῖς συμμίξαντες ἑαυτοὺς ἔκειντο ὡς τεθνεῶτες, καὶ νυκτὸς ἐπιγενομένης ἔλαθον διαδράντες εἰς τὰ ὄρη τῶν Αἰτωλῶν, κἀκεῖθεν διὰ τῶν κορυφῶν τῶν τοιούτων ὀρέων διελθόντες τὴν Πίνδον διεσώθησαν ἐν Βουλγαρίᾳ. ὁ δὲ μάγιστρος τοὺς αἰχμαλώτους Ῥωμαίους ἐλευθερώσας, σκυλεύσας δὲ καὶ τοὺς πεσόντας Βουλγάρους, διαρπάσας δὲ καὶ τὸ τῶν πολεμίων στρατόπεδον καὶ πλοῦτον ὅτι πλεῖστον περιβαλλόμενος, σὺν τῇ στρατιᾷ ἐπανέζευξεν εἰς Θεσσαλονίκην.